was successfully added to your cart.

9 สัญญาณเสี่ยง โรคขาดสารอาหาร

9Alarm-19

เคยสังเกตกันหรือไม่ ว่าอยู่ดีๆร่างกายก็มีอาการอ่อนเพลีย มึนหัวง่าย หน้าซีด ผมร่วง หรือผิวแห้งผิดปกติขึ้นมาแบบไม่ทราบสาเหตุ ตัวอย่างอาการเหล่านี้อาจเป็นสัญญาณจากร่างกายที่บ่งบอกถึงภาวะขาดสารอาหารบางชนิดได้ แม้อาจจะไม่ได้ขาดรุนแรงจนเป็นอันตราย แต่หากเราทราบถึงสัญญาณเตือนจากอาการต่างๆในร่างกายของเรา คงเป็นผลดีกับร่างกายเราเป็นอย่างมากในการดูแลและบำรุงร่างกายให้กลับมามีสภาพเป็นปกติและแข็งแรงตามเดิม อีกทั้งยังสามารถช่วยป้องกันความเสี่ยงในการเกิดโรคต่างๆ จากการขาดสารอาหารในอนาคตได้อีกด้วย

 

วิธีสังเกตว่าร่างกายขาดสารอาหารหรือไม่ จากอาการผิดปกติต่างๆในร่างกาย

 

ตามหลักของโภชนาการนั้น เราสามารถประเมินความเสี่ยงในการเกิดภาวะขาดสารอาหารบางชนิดได้จากอาการที่แสดงทางร่างกาย โดยอาการแสดงที่เราสามารถสังเกตได้ด้วยตัวเองมีดังนี้

 

อาการแสดง สาเหตุ
ผมหลุดร่วงง่าย สีผมผิดไปจากสีธรรมชาติ อาจได้รับโปรตีนและพลังงานไม่เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย
ผมหรือขนตามผิวหนังขดเป็นเกลียว หรือขดอยู่ในรูขุมขน อาจขาดวิตามินซี
ผมบางลง อาจได้รับโปรตีนไม่เพียงพอ
อาจขาดวิตามิน B7 (Biotin) และสังกะสี (Zinc)
หรืออาจได้รับวิตามิน A มากเกินไป
เกิดร่องขวางที่กลางเล็บ (Beau’s lines) อาจได้รับโปรตีนไม่เพียงพอ
เล็บซีด หน้าซีด หรือเล็บรูปช้อน (เล็บมีลักษณะอ่อนและแบน หรือเล็บเงยขึ้นมีแอ่ง) ขาดธาตุเหล็ก
ผิวแห้ง หรือมีเม็ดตุ่มเล็กๆ สากๆ บนผิวหนัง (หนังคางคก) อาจขาดวิตามิน A, C หรือกรดไขมันจำเป็น
มีรอยช้ำ รอยจ้ำเขียวบนผิวหนัง อาจขาดวิตามิน C หรือ K
มองเห็นในที่ที่มีแสงน้อยได้แย่ลง เช่น มองทางในโรงหนังไม่เห็น อาจขาดวิตามิน A
ปากนกกระจอก ริมฝีปากแตก (ปากแห้ง แตก มีอาการอักเสบที่มุมปาก เป็นแผล อาจมีรอยแดงและบวม) ขาดวิตามิน B2 (Riboflavin), B3 (Niacin) หรือ B6 (Pyridoxine)
ลิ้นเลี่ยน ภาวะทิ่ลิ้นมีการฝ่อ หรือลดจำนวนของปุ่มรับรสบนลิ้น ทำให้ลิ้นเรียบมากขึ้น ขาดวิตามิน B2 (Riboflavin), B3 (Niacin), B9 (Folate), B12, โปรตีน และ/หรือธาตุเหล็ก
ลิ้นอักเสบ ภาวะที่ลิ้นมีอาการอักเสบ บวม เปลี่ยนสี อาจขาดวิตามิน B2 (Riboflavin), B3 (Niacin), B6 (Pyridoxine), B9 (Folate) และ B12
รับรู้รส หรือได้กลิ่นน้อยลง อาจขาดสังกะสี (Zinc)
เหงือกบวม เลือดออกตามไรฟัน ขาดวิตามิน C
เป็นตะคริวได้ง่ายขึ้น อาจขาดแคลเซียม และ/หรือแมกนีเซียม
อ่อนเพลีย ปวดหัว เหนื่อยง่าย อาเจียน อาจขาดวิตามิน B1 (Thiamin), B3 (Niacin), B9 (Folate) และ/หรือ B12

 

อย่างไรก็ตาม อาการแสดงเหล่านี้อาจเกิดจากสาเหตุอื่นได้เช่นกัน หากมีอาการแสดงเหล่านี้รุนแรงหรือเป็นระยะเวลานาน ควรปรึกษาแพทย์เพื่อหาสาเหตุที่แท้จริงต่อไป

 

ความสำคัญของวิตามินและแร่ธาตุ และแหล่งอาหารที่สำคัญ

 

จากตารางอาการผิดปกติในร่างกายและสาเหตุที่เกิดอาการเหล่านั้นข้างต้น แสดงให้เห็นว่าวิตามินและแร่ธาตุที่ได้รับจากอาหารมีความสำคัญต่อการดูแลสุขภาพให้เป็นปกติและแข็งแรง นอกจากนั้นสารอาหารเหล่านี้ยังช่วยรักษาสมดุลน้ำในร่างกาย และทำให้ระบบต่างๆในร่างกายทำงานได้อย่างเป็นปกติ เช่น ระบบประสาท ระบบเผาผลาญพลังงาน เป็นต้น โดยร่างกายสามารถได้รับวิตามินและแร่ธาตุเหล่านี้จากอาหารทั่วไปที่เรากินอยู่ทุกวันโดยไม่จำเป็นต้องทานอาหารเสริมเพิ่มเติมแต่อย่างใด

 

สารอาหาร ตัวอย่างแหล่งอาหาร
วิตามิน A ไข่แดง ตับ ผักบุ้ง ตำลึง แครอท ฟักทอง
วิตามิน B1 (Thiamin) ตับ นม ธัญพืช ถั่วต่างๆ
วิตามิน B2 (Riboflavin) ตับ นม ธัญพืช ไข่ เนื้อแดง
วิตามิน B3 (Niacin) ปลาต่างๆ ไก่ เห็ด
วิตามิน B6 (Pyridoxine) ธัญพืช ตับ อกไก่ ปลาต่างๆ กล้วย
วิตามิน B7 (Biotin) ตับ ไข่แดง ถั่ว ปลาแซลมอน
วิตามิน B9 (Folate) ธัญพืช ถั่วเมล็ดแห้ง แอสปารากัส ไข่ ผักใบเขียว
วิตามิน B12 เนื้อสัตว์ต่างๆ ไข่ นม
วิตามิน C ส้ม ฝรั่ง มะละกอ กีวี่ พริกหยวก
วิตามิน K ผักใบเขียวต่างๆ
สังกะสี (Zinc) หอยนางรม เนื้อสัตว์ต่างๆ ธัญพืช
ธาตุเหล็ก ตับ ไข่แดง เนื้อสัตว์ต่างๆ

 

แหล่งอ้างอิง : Nutrition assessment หน่วยโภชนวิทยาและชีวเคมีทางการแพทย์ ภาควิชาอายุรศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบด

 

 

Leave a Reply